Filipinler'in güneyindeki Mindanao adası açıklarında meydana gelen 7,8 büyüklüğündeki şiddetli deprem, takımadaları yasa boğdu. Sabah saatlerinde denizde meydana gelen sarsıntı, General Santos liman kentinde binaların çökmesine, Sarangani'de heyelanların köyleri yutmasına ve en az 32 kişinin hayatını kaybetmesine neden oldu. Depremin hemen ardından Pasifik Okyanusu genelinde tsunami uyarıları yayınlandı, kıyı şeridinde yaşayan binlerce kişi panik içinde tahliye edildi.
"Şimdi Daha Yüksek Yerlere Taşının, Beklemeyin"
Filipinler takımadalarının ikinci en kalabalık adası olan Mindanao açıklarında, sabah saat 7.37'de, 33 kilometre derinlikte meydana gelen deprem, 2026 yılında ülkeyi vuran en güçlü sarsıntı olarak kayıtlara geçti. Sarsıntının şiddetiyle sokaklara fırlayan insanlar, büyük bir panik yaşadı.
Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos, kıyı şeridine yakın yaşayan halkı acilen uyararak, "Şimdi daha yüksek yerlere taşının. Beklemeyin," çağrısında bulundu. Medya kuruluşları tarafından paylaşılan görüntüler, felaketin boyutunu gözler önüne serdi. Davao'daki bir okulun dışında toplanan düzinelerce öğrencinin yer sarsılırken sallandığı ve bir tentenin üzerlerine çöktüğü anlar kameraya yansıdı. Başka bir videoda ise bir Jollibee restoranı çalışanlarının, binanın üzerlerine çökmesinden sadece saniyeler önce kaçmayı başardıkları görüldü.
Liman Kenti General Santos'ta Yıkım ve Can Kaybı
700.000'den fazla nüfusa sahip, ton balığı ihracat endüstrisi ve ticari faaliyetler için bölgesel bir merkez olan General Santos liman kentinde deprem büyük hasara yol açtı. Binaların yıkıldığı, heyelanların köyleri yuttuğu kentte, Sivil Savunma Ofisi bölge müdürü Rod Sosmena, "Kamyonetimiz aniden sarsıldı ve lastiğimizin patladığını sandım. Sarsıntı çok şiddetliydi ve insanlar evlerinden sokaklara fırladılar," dedi. Sosmena, kentte çöken iki katlı bir okulda bazı öğrencilerin mahsur kaldığı yönündeki ihbarların incelendiğini belirtti.
Sivil Savunma Ofisi'nden yapılan açıklamaya göre, çoğunluğu çöken binalar ve toprak kaymaları sonucu olmak üzere en az 19 kişi hayatını kaybetti. Sosmena, ölenler arasında General Santos'ta bulunan yedi kişinin de yer aldığını söyledi. Bölgesel afet müdahale yetkilisi Ednar Dayanghirang, diğer ölümlerin güneydeki Sarangani, Güney Cotabato ve Davao Occidental illerinde ve Balut Adası'nda meydana gelen moloz düşmeleri, hasar gören bir cami ve toprak kayması nedeniyle gerçekleştiğini bildirdi.
Tsunami Uyarıları ve Kıyı Şeridinde Tahliyeler
Depremin ardından Filipinler, Endonezya, Tayvan, Japonya, Papua Yeni Gine ve Palau kıyıları boyunca tsunami uyarıları yayınlandı. Tahliye uyarıları komşu Endonezya ve Malezya'yı da etkiledi. Filipinli yetkililer, Zamboanga del Sur'daki bir sahil köyünde, deprem ve yükselen dalgalar nedeniyle kazıklar üzerine inşa edilmiş altı gecekondunun hasar gördüğünü açıkladı.
Sultan Kudarat ve Sarangani illerinde 1 metrelik dalgalar gözlemlenirken, Sarangani'nin Kiamba kasabasının kıyı bölgesinde bir ara 1,4 metrelik bir dalga kaydedildi. Endonezya'nın Sulawesi adası açıklarında bir ölçüm cihazı tarafından 83 cm'lik bir tsunami ölçüldü. Japonya Meteoroloji Ajansı, Japonya'nın ücra adası Chichijima ve orta kesimdeki Kushimoto kasabasında 20 cm'ye kadar ulaşan dalgaların tespit edildiğini bildirdi.
Artçı Depremler ve Pasifik "Ateş Çemberi"
Deprem, Borneo adasındaki Malezya'nın Sabah eyaletinde de hissedildi. Pasifik Tsunami Uyarı Merkezi, depremden yaklaşık beş saat sonra tsunami tehdidinin büyük ölçüde ortadan kalktığını bildirdi. Filipinli yetkililer de öğleden sonra tsunami uyarısını kaldırdı. ABD Jeolojik Araştırma Kurumu (USGS), depremin ilk meydana geldiği derinliğin 55 km olduğunu ve 6,5 büyüklüğünde artçı depremlerin kaydedildiğini bildirdi.
Filipinler, okyanus çevresindeki sismik fay hatlarından oluşan Pasifik "Ateş Çemberi" üzerindeki konumu nedeniyle sık sık depremler ve volkanik patlamalarla karşı karşıya kalmaktadır. Bu son deprem, ülkenin sismik aktiviteye karşı ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha gösterdi. Yetkililer, bölgedeki hasar tespit çalışmalarını sürdürürken, halkı artçı depremlere karşı dikkatli olmaları konusunda uyarıyor.
