Hayat pahalılığı karşısında yapılan maaş artışlarının yetersiz kaldığı yönündeki eleştiriler sürerken, ekonomi yönetiminden emeklileri ve dar gelirli haneleri doğrudan ilgilendiren yeni bir adım geldi. Hükümetin üzerinde çalıştığı ve ilk kez detayları paylaşılan “Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi”, belirli bir gelir eşiğinin altında kalanlara her ay düzenli nakit destek verilmesini öngörüyor. Sistemin hayata geçmesi halinde, şartları sağlayan emekliler için aylık 10 bin liraya kadar ek ödeme gündeme gelecek.
Meclis’ten geçen son düzenlemeyle en düşük emekli maaşı 20 bin liraya yükseltilmişti. Ancak artan kira, gıda ve enerji giderleri nedeniyle bu artış, geniş bir kesim için yeterli bulunmadı. Bu tablo üzerine ekonomi yönetiminin yeni bir sosyal destek mekanizması üzerinde çalıştığı ortaya çıktı.
Yeni sistemin detaylarını Şamil Tayyar açıkladı
Eski AK Parti Milletvekili Şamil Tayyar, kamuoyunda merak uyandıran çalışmanın çerçevesini sosyal medya üzerinden paylaştı. Tayyar’ın aktardığı bilgilere göre, Mehmet Şimşek yönetimindeki ekonomi ekibi, bütçe disiplinini koruyarak dar gelirli vatandaşın alım gücünü destekleyecek yeni bir model üzerinde çalışıyor.
Tayyar, ücretli ve maaşlı kesim için kalıcı refah artışının 2027 başı hedeflenerek planlandığını, bu sürece kadar ise geçici ama düzenli bir destek sistemiyle vatandaşın rahatlatılmasının amaçlandığını belirtti.
“Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi” nasıl işleyecek?
Yeni modelin temelinde, hanelerin gerçek gelir ve yaşam koşullarının net şekilde tespit edilmesi yer alıyor. Buna göre devlet, bir ailenin asgari yaşam standartlarını sürdürebilmesi için gerekli olan tutarı “Geçim İndeksi” adı altında belirleyecek.
Sistemin işleyişi özetle üç aşamadan oluşacak:
Hane halkının toplam geliri ve servet durumu kapsamlı bir gelir testinden geçirilecek.
Belirlenen geçim indeksinin altında kalan haneler tespit edilecek.
Gelir ile geçim indeksi arasındaki fark, her ay “Sosyal Maaş” adıyla doğrudan hesaplara yatırılacak.
Emekliler için örnek hesaplama paylaşıldı
Şamil Tayyar, sistemin emekliler açısından nasıl sonuçlar doğurabileceğini somut bir örnekle anlattı. Buna göre; bir emeklinin aylık hane geliri 20 bin lira olarak belirlenirse ve devlet bu hane için geçim indeksini 30 bin lira olarak tespit ederse, aradaki 10 bin liralık fark her ay nakit destek olarak ödenecek. Şartları sağlayan emekliler de bu kapsama dahil edilecek.
Pilot uygulama yaz aylarında başlıyor
“Ne zaman hayata geçecek?” sorusuna da yanıt veren Tayyar, sistemin Haziran veya Temmuz aylarında pilot uygulama ile test edileceğini açıkladı. İlk etapta 2-3 ilde uygulanması planlanan model, elde edilecek sonuçlara göre ülke geneline yaygınlaştırılacak. Geliri zaman içinde artan veya geçim indeksinin üzerine çıkan haneler ise sistemden otomatik olarak çıkarılacak.
Yıl sonu için kamu çalışanlarına reform sinyali
Tayyar ayrıca, sadece emeklileri değil tüm kamu çalışanlarını ilgilendiren daha kapsamlı bir maaş ve çalışma koşulları reformunun da hazırlık aşamasında olduğunu belirtti. Bu düzenlemenin yıl sonuna doğru Meclis gündemine gelmesi bekleniyor.
Ekonomi yönetiminin masasında olan bu yeni destek modeli, hayata geçmesi halinde milyonlarca emekli ve dar gelirli için ek gelir anlamına gelecek. Gözler şimdi pilot uygulamanın başlayacağı tarihe ve belirlenecek geçim indeksi kriterlerine çevrildi.
