ABD’de güçlü ekonomik verilerin yeni faiz artırımlarına kapı açabileceği beklentisi, geçen hafta değerli metaller üzerinde satış baskısı oluşturdu. Doların güçlenmesi ve tahvil getirilerinin yükselmesi, faiz getirisi bulunmayan metallere olan talebi zayıflattı.
Ons bazındaki haftalık değişimler şöyle gerçekleşti:
Gümüş: Yüzde 3 düşüş
Paladyum: Yüzde 2,4 düşüş
Altın: Yüzde 2,1 düşüş
Platin: Yüzde 1,2 düşüş
Altının ons fiyatı, haftanın son işlem gününde sınırlı şekilde toparlansa da kayıplarını kapatamadı ve haftayı yaklaşık 4 bin 285 dolar seviyesinde tamamladı. Sanayide de kullanılan gümüşteki gerileme ise altından daha belirgin oldu.
ABD’de eylül ayına ilişkin imalat sanayisi Satın Alma Yöneticileri Endeksi 57’ye, hizmet sektörü endeksi ise 58,7’ye yükseldi. Bileşik endeksin 58,4’e çıkması ve girdi maliyetlerinin artması, ekonominin gücünü koruduğuna işaret etti.
Veriler, Fed’in enflasyonla mücadele kapsamında faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceği veya yeni bir artışa gidebileceği beklentisini destekledi.
Dolar endeksi haftalık yüzde 0,7 artışla 100,9 seviyesine yükseldi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi de hafta içinde yüzde 5,23’ü gördükten sonra yüzde 5,17’de kapandı.
Yüksek tahvil getirileri, yatırımcılara faiz geliri sunmayan altın ve diğer değerli metalleri görece daha az cazip hale getiriyor. Güçlü dolar da bu ürünleri farklı para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından daha pahalı yapıyor. Reuters’ın hafta içindeki piyasa değerlendirmesinde de altındaki düşüşün temel nedenleri arasında sıkılaşma beklentisi ve doların yükselişi gösterildi.
Baz metallerde güçlenen dolar yükselişi sınırlarken Çin’deki stok hareketleri bakır fiyatlarını destekledi. Şanghay Vadeli İşlemler Borsasının takip ettiği depolardaki bakır stokları haftalık yüzde 15,9 azalarak 47 bin 147 tona geriledi.
Bazı izabe tesislerinin bakım nedeniyle üretimi azaltması ve Şili’deki Escondida madeninde faaliyetlerin geçici olarak durması, arz endişelerini artırdı.
Tezgâh üstü piyasada libre bazındaki haftalık değişimler şöyle oldu:
Bakır: Yüzde 1,1 yükseliş
Nikel: Yüzde 1 yükseliş
Kurşun: Yüzde 0,9 yükseliş
Alüminyum: Yüzde 0,7 düşüş
Çinko: Yüzde 0,6 düşüş
Bakır stoklarındaki gerileme fiyatları desteklese de doların yükselmesi, baz metallerde daha güçlü bir artış yaşanmasını engelledi.
Petrol piyasasında Orta Doğu kaynaklı arz riskleri ile ABD-İran görüşmelerine ilişkin haberler karşı karşıya geldi. Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve İran’a uygulanan ekonomik yaptırımların aşamalı şekilde kaldırılması ihtimali, haftanın son bölümünde fiyatları aşağı çekti.
Buna karşın taraflar arasında kesin bir anlaşmaya varılmaması ve bölgedeki arz risklerinin sürmesi, petrol fiyatlarındaki düşüşü sınırladı. Kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı haftayı 104,32 dolardan ve yüzde 0,6 yükselişle tamamladı.
ABD doğal gazında ise Batı Virginia’daki Mountaineer Xpress boru hattında yaşanan teknik sorun etkili oldu. Akışın azalması fiyatları desteklerken arızanın kısa sürede giderilebileceği beklentisi haftanın son gününde yükselişi sınırladı.
Ekim vadeli ABD doğal gazının fiyatı haftalık yüzde 8 arttı.
Tarım Emtialarında Pirinç Öne Çıktı
Tarım ürünlerinde ABD-Çin ilişkileri, hasat dönemi ve hava koşulları fiyatların yönünü belirledi. Pirinç, haftanın en fazla değer kazanan tarım emtiası oldu.
Endonezya’da yağışlı mevsimin beklenenden geç başlayacağı tahmini, üretimin olumsuz etkilenebileceği endişesini artırdı. Chicago Ticaret Borsasında pirincin fiyatı haftalık yüzde 6 yükseldi.
Diğer tarım ürünlerindeki değişimler ise şöyle kaydedildi:
Soya fasulyesi: Yüzde 1,3 yükseliş
Mısır: Yüzde 0,2 yükseliş
Buğday: Yüzde 1,4 düşüş
ABD ile Çin arasındaki ticaret ateşkesinin iki ay uzatılması, soya fasulyesi talebine ilişkin beklentileri artırdı. Ancak Çin’in yeni alım miktarı açıklamaması, fiyat artışını sınırladı.
Buğdayda ise zayıf ABD ihracat satışları ile doların değer kazanması baskı oluşturdu.
Kakao Yükseldi, Kahve Geriledi
Yumuşak emtialarda ürünlere göre farklı bir seyir izlendi. Pamuk ve şeker yükselirken kahve geriledi.
Fildişi Sahili’nin üretim bölgelerinde yağışların mevsim ortalamalarının altında kalması, yeni kakao mahsulüne ilişkin kaygıları artırdı. Kakaonun ton başına fiyatı haftayı yüzde 5,2 yükselişle tamamladı.
Intercontinental Exchange’te haftalık fiyat değişimleri şöyle gerçekleşti:
Kakao: Yüzde 5,2 yükseliş
Pamuk: Yüzde 1,8 yükseliş
Şeker: Yüzde 1,6 yükseliş
Kahve: Yüzde 0,9 düşüş
Brezilya’daki kuraklık şeker fiyatlarını desteklerken kahve üretimine ilişkin olumlu görünüm, kahve fiyatlarında gerilemeye neden oldu.
Piyasaların Gözü Yeniden Fed’de Olacak
Emtia piyasalarının yeni haftadaki yönünde Fed yetkililerinden gelecek açıklamalar, ABD ekonomik verileri, dolar endeksi ve tahvil faizleri belirleyici olacak.
