Yılın ikinci yarısında uygulanacak yeni hane halkı bütçe parametrelerini belirleyecek olan enflasyon takviminde geri sayım sürüyor. Sosyal güvenlik sistemindeki tüm hak sahiplerinin yakından takip ettiği Temmuz dönemi maaş artış kalkanı, bu hafta büyük ölçüde netlik kazanıyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından ilan edilecek veriler öncesinde, ekonomi kulislerinde konuşulan tahmin modelleri çalışanların ve emeklilerin yol haritasını şekillendiriyor.
Piyasalarda merak konusu olan enflasyon açıklama tarihindeki değişiklik hakkında bilgi veren Ahmet Kıvanç, TÜİK'in bu takvimi Ocak ayında ilan ettiğini hatırlattı. Yapılan kurumsal açıklamaya göre, normal şartlarda her ayın 3'ünde ilan edilen verilerin bu kez 5 Haziran Cuma gününe bırakılmasının ana nedeni, Kurban Bayramı tatilinin takvimsel olarak Mayıs ayına denk gelmesinden kaynaklanıyor. Kurumsal tüzük gereği tatil dönemlerine rastlayan veri akışları, takip eden ilk iş gününde siber ağlar üzerinden tescil ediliyor.
Maaşlara yansıtılacak 6 aylık kümülatif farkın hesaplanmasında ilk 4 aylık dönemin yüzde 14,64'lük enflasyon oranı halihazırda yasal güvenceye alınmış durumda. Geriye kalan Mayıs ve Haziran verileri için Merkez Bankası Piyasa Katılımcıları Anketi'ndeki uzman beklentisinin yüzde 1,89 seviyesinde konumlandığı bildirildi. Finans sektörü aktörlerinin log kayıtlarına işlenen bu tahminler, Temmuz ayında iki farklı zam senaryosunu beraberinde getiriyor.
Halihazırda 20.000 TL olarak uygulanan taban emekli bütçesi için mutlaka yasal bir düzenleme yapılması gerektiğini vurgulayan Kıvanç, Temmuz artışlarında fahiş bir ek refah payı beklemediğini ancak 6 aylık enflasyon koruma kalkanının işletileceğini belirtti. Bu doğrultuda masada duran iki rasyonel hesaplama modeli şu şekilde şekilleniyor:
Merkez Bankası Beklenti Anketi Modeli: Bu tahmin tescil edilirse 6 aylık enflasyon yüzde 18,6 olacak ve en düşük emekli aylığı 23.720 TL seviyesine tırmanacak.
Son 4 Yılın Ortalama Enflasyon Modeli: Geçmiş 4 yılın Mayıs ve Haziran ayları ortalaması baz alındığında ise en düşük emekli maaşı 23.840 TL sınırına ulaşacak.
Ahmet Kıvanç, her iki durumda da en düşük emekli aylığının yasal sınır şartları çerçevesinde 23 bin TL ile 24 bin TL arasında bir tutarda kalacağını, bunun için de TBMM Genel Kurulu'ndan bir kanun değişikliği tüzüğünün oy birliğiyle geçmesi gerektiğini ekledi.