Son yıllarda birçok işletmenin kredi kartı yerine IBAN üzerinden ödeme talep etmesi, para transferlerini günlük hayatın parçası haline getirdi. Ancak uzmanlara göre IBAN ile yapılan ödemeler her ne kadar pratik görünse de, bazı hukuki sorumlulukları beraberinde getiriyor. Özellikle kayıt dışı tahsilat, şüpheli hesaplar ve vergi yükümlülükleri konusunda dikkatli olunması gerekiyor.
Şüpheli hesap riski göz ardı edilmemeli
Hukukçular, IBAN üzerinden yapılan para transferlerinde gönderilen hesabın hukuki durumunun önemine dikkat çekiyor. Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında bankalar, şüpheli işlem gördüklerinde bildirim yapmakla yükümlü. Bu bildirimler Mali Suçları Araştırma Kurulu tarafından incelenebiliyor.
Gönderilen hesabın suç gelirleriyle bağlantılı olması ya da takip altında bulunması durumunda, para gönderen kişi de inceleme sürecine dahil edilebiliyor. Bu nedenle bilinmeyen ya da güvenilirliği teyit edilmemiş IBAN numaralarına para gönderilmemesi öneriliyor.
Açıklama kısmı boş bırakılmamalı
Uzmanların altını çizdiği bir diğer önemli nokta ise transfer sırasında açıklama bölümünün mutlaka doldurulması. Yapılan ödemenin hangi mal veya hizmete karşılık olduğu açıkça belirtilmeli. Özellikle düzenli ödemelerde, ileride doğabilecek hukuki uyuşmazlıklara karşı bu açıklamalar delil niteliği taşıyabiliyor.
Açıklama kısmının boş bırakılması ya da belirsiz ifadeler kullanılması, olası bir inceleme durumunda risk oluşturabiliyor.
Kayıtlı işletme hesabına ödeme yapılmalı
Mal ve hizmet alımlarında ödemenin işletmenin resmi ve kayıtlı banka hesabına yapılması büyük önem taşıyor. İşletme sahibi ya da çalışanının şahsi IBAN numarasına yapılan ödemeler, hem tüketici hem de işletme açısından hukuki sorunlara yol açabiliyor.
Uzmanlar, özellikle fatura veya fiş düzenlenmeyen ve şahsi hesaplara yönlendirilen ödemelerde dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor. Aksi halde vergi mevzuatı ve kayıt dışı ekonomi kapsamında sorumluluk doğabileceği belirtiliyor.
Vergi ve gelir yükümlülükleri
IBAN yoluyla düzenli şekilde para alan kişiler açısından da vergi yükümlülüğü gündeme gelebiliyor. Sürekli ve gelir niteliği taşıyan para transferleri, ticari kazanç kapsamında değerlendirilebiliyor. Bu nedenle hem gönderen hem de alan tarafın işlemleri yasal çerçevede yürütmesi gerekiyor.
Uzmanlara göre IBAN ile para transferi yaparken temel kural; güvenilir hesap kullanmak, ödeme nedenini açıkça belirtmek ve mümkünse resmi belgeyle işlem yapmak. Basit görünen bir transfer, ihmal edilen detaylar nedeniyle ciddi hukuki sonuçlar doğurabiliyor.
