Avrupa Birliği’nin, Schengen vizesi başvurularındaki yoğunluğu azaltmak amacıyla düzenli seyahat geçmişine sahip Türk vatandaşlarına daha uzun süreli vize verilmesini öngören yeni bir model üzerinde çalıştığı bildirildi. Henüz teknik hazırlık aşamasında olduğu belirtilen sistemin, ilk etapta 2 yıl, sonraki başvurularda ise 5 yıla kadar geçerli vize imkânı sunması hedefleniyor.
Türk vatandaşlarının uzun süredir yaşadığı Schengen vizesi sorununa yönelik yeni bir formül gündeme geldi. Avrupa Birliği tarafında değerlendirildiği aktarılan modele göre, vize kurallarına uyduğu ve düzenli seyahat geçmişine sahip olduğu belirlenen kişiler daha uzun süreli çok girişli vize alabilecek.
Hazırlığın temel amacı, sık seyahat eden başvuru sahiplerinin her yolculuk öncesinde yeniden vize başvurusu yapmasını önlemek ve konsolosluklardaki yoğunluğu azaltmak.
Ancak söz konusu sistemin henüz yürürlüğe girmiş bir düzenleme olmadığı, kriterlerin ve uygulama takviminin teknik çalışmaların ardından netleşeceği belirtiliyor.
“Güvenilir başvuru sahibi” ölçütü öne çıkıyor
Yeni modelde en önemli başlıklardan birinin, uzun süreli vize alabilecek kişilerin hangi ölçütlere göre belirleneceği olduğu ifade ediliyor.
Bu kapsamda önceki vizelerini kurallara uygun kullanan, süresini aşmayan, düzenli seyahat geçmişi bulunan ve başvuru belgelerinde sorun yaşamayan kişilerin öncelikli olarak değerlendirilmesi bekleniyor.
Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre iş insanları, şirket yöneticileri, akademisyenler, araştırmacılar, uzmanlar ve öğrenciler uzun süreli vize sisteminden yararlanabilecek gruplar arasında değerlendiriliyor.
Bununla birlikte nihai kapsamın AB kurumlarının teknik çalışmaları tamamlamasının ardından açıklanması bekleniyor.
İlk aşamada 2 yıllık vize planı
Üzerinde çalışıldığı belirtilen modele göre, güvenilir başvuru sahibi olarak kabul edilen kişilere ilk aşamada 2 yıl geçerli çok girişli Schengen vizesi verilmesi öngörülüyor.
Bu sürede herhangi bir vize ihlali yaşanmaması, seyahatlerin kurallara uygun şekilde gerçekleştirilmesi ve başvuru sahibinin olumlu sicilini sürdürmesi halinde sonraki başvurularda vize süresinin 5 yıla kadar çıkarılması planlanıyor.
Uzun süreli vize verilmesi, Schengen Bölgesi’nde kesintisiz olarak yıllarca kalınabileceği anlamına gelmiyor. Çok girişli vizelerde de geçerli kalış süresi kuralları uygulanmaya devam ediyor.
Konsolosluklardaki yoğunluğun azaltılması hedefleniyor
Yeni sistemin hayata geçirilmesi halinde, sık seyahat eden kişilerin her yıl yeniden başvuru yapma ihtiyacının azalması bekleniyor.
Bu durumun hem başvuru merkezlerindeki randevu yoğunluğunu hem de konsoloslukların belge inceleme yükünü hafifletebileceği değerlendiriliyor.
Türk vatandaşları son yıllarda uzun randevu süreleri, artan ret oranları, kısa süreli vize verilmesi ve yüksek başvuru maliyetleri nedeniyle Schengen sürecine yönelik eleştirilerini sıkça dile getiriyor.
Daha uzun süreli vize modeli, özellikle iş, eğitim, akademik çalışma ve aile ziyareti amacıyla düzenli seyahat eden kişiler açısından önemli bir kolaylık sağlayabilir.
Her başvuru sahibi otomatik olarak yararlanamayacak
Gündemdeki modelin bütün Türk vatandaşlarına doğrudan 2 veya 5 yıllık vize verilmesini içermediği belirtiliyor.
Başvuru sahibinin geçmiş vizelerini nasıl kullandığı, seyahat sıklığı, mali durumu, dönüş bağları ve sunduğu belgeler yine değerlendirmeye alınabilecek.
Ayrıca uzun süreli vize verilse bile sınır kontrolü, kalış süresi ve seyahat amacına ilişkin mevcut Schengen kuralları geçerliliğini koruyacak.
Bu nedenle sistemin vize serbestisi değil, uygun bulunan kişilere daha uzun süreli çok girişli vize verilmesini amaçlayan bir kolaylaştırma modeli olduğu vurgulanıyor.
Uygulama tarihi henüz net değil
Yeni modelin ne zaman başlayacağı ve hangi ülkelerin konsolosluklarında uygulanacağı henüz açıklanmış değil.
“Güvenilir kişi” tanımının kapsamı, başvuru sahibinden istenecek belgeler ve 2 yıldan 5 yıla geçiş şartlarının teknik hazırlıkların ardından netleşmesi bekleniyor.
Resmi düzenleme yayımlanmadan önce dolaşıma giren tarih ve kriterlerin kesinleşmiş bilgi olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.
Vize serbestisinden farklı bir uygulama
Hazırlanan modelin, Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki vize serbestisi sürecinden ayrı olduğu belirtiliyor.
Vize serbestisi, Türk vatandaşlarının kısa süreli seyahatlerde vize almadan Schengen Bölgesi’ne girebilmesini ifade ediyor. Gündemdeki yeni sistem ise vize zorunluluğunu kaldırmıyor; yalnızca uygun bulunan kişilere daha uzun süreli vize verilmesini öngörüyor.
Teknik çalışmaların tamamlanması ve resmi kararın açıklanması halinde uygulamanın ayrıntıları daha net hale gelecek.
