Beslenme üzerine açıklamalarıyla sık sık gündeme gelen Prof. Dr. Canan Karatay, fermente gıdaların günlük beslenmedeki önemine dikkat çekerek lahana turşusunu öne çıkardı. Karatay’ın değerlendirmelerinde bağırsak sağlığı ve genel zindelikle ilişkilendirilen lahana turşusu, lif, C vitamini ve fermantasyon sırasında oluşan bazı bileşikler nedeniyle dikkat çekiyor. Ancak tek bir besinin yorgunluğu tamamen ortadan kaldırdığına ilişkin güçlü bilimsel kanıt bulunmuyor.
Canan Karatay neden lahana turşusunu öneriyor?
Prof. Dr. Canan Karatay, doğal ve geleneksel yöntemlerle hazırlanan besinlerin tüketilmesi gerektiğini sık sık vurguluyor. Bu kapsamda özellikle fermente gıdaların bağırsak mikrobiyotası üzerindeki olası etkilerine dikkat çekiyor.
Karatay’ın öne çıkardığı besinlerden biri de lahana turşusu. Geleneksel fermantasyon yöntemiyle hazırlanan lahana turşusunda laktik asit bakterileri devreye giriyor ve lahanadaki bazı karbonhidratları laktik aside dönüştürüyor.
Bu süreç yalnızca turşunun kendine özgü tadını oluşturmuyor, aynı zamanda bazı faydalı mikroorganizmaların ve biyoaktif bileşiklerin oluşmasına da katkı sağlayabiliyor.
Lahana turşusu neden bu kadar çok konuşuluyor?
Lahana turşusu, fermente bir gıda olması nedeniyle son yıllarda bağırsak sağlığına yönelik araştırmalarda sıkça ele alınıyor.
Lif, C vitamini ve çeşitli bitkisel bileşenler içeren lahana, fermantasyon süreci sonrasında farklı organik asitler ve mikroorganizmalar da barındırabiliyor.
Bu nedenle lahana turşusu, dengeli bir beslenme düzeninin parçası olarak değerlendirilebilecek gıdalardan biri olarak öne çıkıyor.
Lahana turşusu yorgunluğu ortadan kaldırır mı?
Karatay’ın açıklamalarında lahana turşusunun dinçlik ve genel sağlık açısından önemli bir besin olduğu vurgulanıyor. Ancak bilimsel açıdan bakıldığında yorgunluğu tek başına ortadan kaldırdığı söylenemez.
Sürekli yorgunluk; uyku düzensizliği, demir veya B12 eksikliği, tiroit sorunları, enfeksiyonlar, stres, yetersiz beslenme ya da başka sağlık problemleriyle ilişkili olabilir.
Bu nedenle uzun süren veya günlük yaşamı etkileyen halsizlik ve yorgunluk durumunda yalnızca beslenme önerilerine güvenmek yerine sağlık uzmanına başvurmak daha doğru olur.
Fermente gıdaların bağırsak sağlığıyla ilişkisi
Yoğurt, kefir, lahana turşusu ve benzeri fermente gıdalar bağırsak mikrobiyotası açısından araştırılan besinler arasında yer alıyor.
Bazı fermente ürünlerde bulunan canlı mikroorganizmalar, bağırsak florasının çeşitliliğine katkı sağlayabilir. Ancak bu etki, ürünün nasıl hazırlandığına, pastörize edilip edilmediğine ve kişinin genel beslenme düzenine göre değişebilir.
Bu nedenle fermente gıdaların yararları tek başına “mucizevi” bir etki üzerinden değil, dengeli beslenmenin bir parçası olarak değerlendirilmelidir.
Lahana turşusu bağışıklığı güçlendirir mi?
Lahana; C vitamini, lif ve çeşitli bitkisel bileşenler içeren bir sebze. Fermente edildiğinde de bazı organik asitler ve mikroorganizmalar kazanabiliyor.
Bu özellikler, lahana turşusunun sağlıklı ve çeşitli bir beslenme düzeninde yer almasını destekleyebilir. Ancak “bağışıklığı tamamen yeniler”, “toksinleri temizler” ya da “kanserden Alzheimer’a kadar birçok hastalığı önler” gibi kesin ifadeler bilimsel olarak kanıtlanmış sonuçlar olarak kabul edilmemeli.
Hiçbir gıda tek başına ciddi hastalıkları önleme veya tedavi etme garantisi sunmaz.
Lahana turşusu tüketirken nelere dikkat edilmeli?
Lahana turşusunun önemli özelliklerinden biri yüksek tuz içeriğidir. Bu nedenle hipertansiyon, böbrek hastalığı veya tuz kısıtlaması gerektiren başka sağlık sorunları bulunan kişilerin tüketim miktarına dikkat etmesi gerekir.
Ev yapımı turşularda ise hijyen koşulları ve doğru fermantasyon süreci önem taşır. Kötü koku, küf veya olağan dışı görünüm bulunan ürünlerin tüketilmemesi gerekir.
