Yaz sıcaklarının etkisini artırmasıyla evlerde, iş yerlerinde ve araçlarda klima kullanımı hızla yükseldi. Ancak serinlemek için gün boyu klimanın karşısında kalmak, özellikle hassas cilde veya solunum yolu rahatsızlığına sahip kişilerde bazı şikâyetleri tetikleyebiliyor.
Uzmanlar, sorunun klimanın kendisinden çok yanlış sıcaklık ayarı, doğrudan soğuk hava akımı, düşük nem ve temizlenmeyen filtrelerden kaynaklanabileceğine dikkat çekiyor.
Klima cildin nemini azaltabilir
Klimalar ortam sıcaklığını düşürürken havadaki nem oranını da azaltabilir. Uzun süre kuru havaya maruz kalmak ciltte gerginlik, pullanma, kaşıntı ve dudak çatlamasına yol açabilir.
Düşük nemin kuru cilt şikâyetlerini artırabildiği, yoğun kıvamlı nemlendiricilerin ise cildin su kaybını azaltmaya yardımcı olabileceği belirtiliyor.
Egzama veya çok kuru cilt problemi bulunan kişilerde belirtiler daha belirgin hâle gelebilir. Bu nedenle klimayı uzun süre yüksek güçte çalıştırmak yerine ortamın aşırı kurumasını önlemek önem taşıyor.
Göz ve boğaz kuruluğu görülebilir
Klimanın oluşturduğu kuru hava yalnızca cildi etkilemiyor. Gözlerde yanma, batma ve kuruluk hissiyle birlikte burun ve boğazda tahriş de görülebiliyor.
Soğuk havanın doğrudan yüze gelmesi bu şikâyetleri artırabilir. Klima kanatlarının yatağa, çalışma masasına veya oturma alanına çevrilmemesi daha konforlu bir ortam sağlayabilir.
Uzun süre ekrana bakanların göz kırpma sıklığının azalması da klima kaynaklı kuruluk hissini daha belirgin hâle getirebilir.
Bakımsız klima solunum şikâyetlerini artırabilir
Filtreleri uzun süre temizlenmeyen klimalarda toz, polen ve farklı parçacıklar birikebilir. Cihaz çalıştığında bu maddeler yeniden ortama yayılabilir.
Bu durum özellikle astımı, alerjisi veya hassas solunum yolları bulunan kişilerde öksürük, burun tıkanıklığı ve nefes darlığı gibi yakınmaları ağırlaştırabilir. Klima ve havalandırma filtrelerinin iç ortam kirleticilerini azaltabildiği ancak bütün zararlı parçacıkları ortadan kaldıramadığı belirtiliyor.
Klimanın düzenli bakımdan geçirilmesi ve filtrenin cihaz üreticisinin önerdiği aralıklarla temizlenmesi veya değiştirilmesi gerekiyor.
Klima doğrudan hastalık yapar mı?
Klima tek başına soğuk algınlığı veya gribe neden olmaz. Bu hastalıkların temel nedeni virüslerdir.
Ancak çok soğuk ve kuru hava; burun, boğaz ve solunum yollarındaki hassasiyeti artırabilir. Havalandırmanın yetersiz olduğu kalabalık alanlarda ise havada bulunan virüslerin yayılma ihtimali artabilir.
İç ortamdaki havanın temizlenmesi, uygun filtrasyon kullanılması ve mümkün olduğunda temiz hava girişinin artırılması solunum yolu enfeksiyonlarından korunmaya yardımcı olabilir.
Baş ağrısının tek nedeni klima olmayabilir
Klimalı ortamda geçirilen uzun saatlerin ardından görülen baş ağrısını doğrudan klimaya bağlamak her zaman doğru değil.
Yetersiz su tüketimi, sıcak ortamdan aniden çok soğuk bir alana geçmek, havasızlık, uzun süre aynı pozisyonda oturmak ve yoğun ekran kullanımı da baş ağrısına neden olabilir.
Susuzluk; baş ağrısı, baş dönmesi, yorgunluk, ağız ve dudaklarda kuruluk gibi belirtilerle kendini gösterebilir. Özellikle sıcak günlerde serin bir ortamda bulunmak, vücudun su ihtiyacını fark etmeyi zorlaştırabilir. (nhs.uk)
Klimayı çok düşük dereceye ayarlamayın
Dışarısı çok sıcakken klimayı bir anda en düşük dereceye getirmek vücudu ani sıcaklık farkıyla karşı karşıya bırakabilir.
Aşırı soğutulan ortamlarda kas sertliği, boyun ve sırt ağrıları daha belirgin hâle gelebilir. Soğuk havanın doğrudan vücuda üflemesi de özellikle uyku sırasında tutulmalara neden olabilir.
Klimanın ortamı yavaş ve dengeli biçimde serinletecek şekilde kullanılması, hava akımının doğrudan kişilere yöneltilmemesi gerekiyor.
Gece boyunca klima açık kalabilir mi?
Klima gece kullanılabilir ancak cihazın yatağa doğrudan hava üflemesi önlenmeli. Uyku sırasında vücut sıcaklığının düşmesi nedeniyle sabaha karşı ortam normalden daha soğuk hissedilebilir.
Uyku modunun veya zamanlayıcının kullanılması, havanın odaya dengeli şekilde dağılmasını sağlayabilir. Cilt, göz veya boğaz kuruluğu yaşayanların ortamın nem durumunu da kontrol etmesi faydalı olabilir.
Bebekler, ileri yaştakiler ve kronik hastalığı bulunan kişiler ani sıcaklık değişimlerine karşı daha hassas olabileceği için oda sıcaklığında sert değişikliklerden kaçınılmalı.
Klimayı güvenli kullanmanın yolları
Klima kullanımında şu noktalara dikkat edilmesi gerekiyor:
Hava akımını doğrudan yüze ve vücuda yöneltmeyin.
Ortamı aşırı derecede soğutmayın.
Filtreleri düzenli olarak temizleyin veya değiştirin.
Odayı belirli aralıklarla havalandırın.
Gün boyunca yeterli miktarda su tüketin.
Cilt kuruluğuna karşı uygun bir nemlendirici kullanın.
Kötü koku veya anormal ses çıkaran cihazı çalıştırmayın.
Periyodik teknik bakımı ihmal etmeyin.
Klima doğru kullanıldığında sıcak havalarda önemli bir konfor sağlıyor. Ancak gün boyu doğrudan soğuk havaya maruz kalmak ve bakımı geciktirmek, serinlemek isterken sağlık sorunlarıyla karşılaşılmasına neden olabilir.
