Orta Doğu'da yedi gündür süregelen çatışmalar ve enerji koridorlarındaki güvenlik riskleri, küresel piyasalarda enerji maliyetlerini zirveye taşıdı. ABD ve İsrail’in İran’daki rejim değişikliği hedefiyle başlattığı operasyonlar, bölgedeki petrol arzını doğrudan tehdit ederken, bu durum yurt içindeki akaryakıt fiyatları üzerinde yeni bir baskı oluşturdu. Sektör kaynaklarından edinilen son bilgilere göre, 6 Mart Cuma gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere hem benzin hem de motorin grubunda fiyat artışına gidilecek.
Petrol fiyatlarındaki artışın temelinde, İran'ın stratejik bir hamle olarak Hürmüz Boğazı'nı kapatma kararı alması yatıyor. Bölgeden geçmeye çalışan en az 10 petrol tankerinin hedef alınması ve bazılarının batırılması, küresel enerji tedarik zincirinde büyük bir kırılmaya yol açtı. Bu kritik su yolunu kullanamayan tankerlerin rotalarını Ümit Burnu'na çevirmesi, lojistik maliyetlerini ve sevkiyat sürelerini artırarak petrol fiyatlarını son 20 ayın zirvesine taşıdı.
Savaşın yedinci gününde yaşanan bu gelişmeler, ABD ham petrolünün yüzde 8'in üzerinde değer kazanarak Temmuz 2024'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaşmasına neden oldu. Brent petrol ise varil başına 85 dolar sınırını aşarak piyasalarda şok etkisi yarattı.
Uluslararası petrol fiyatlarındaki bu sert fırlama normal şartlarda pompa fiyatlarına çok daha ağır yansıyacakken, Türkiye'de uygulanan eşel mobil sistemi devreye girdi. Sektör kaynakları, aslında motorine 12 lira 45 kuruş, benzine ise 3 lira 68 kuruş düzeyinde bir zam ihtiyacı oluştuğunu kaydetmişti. Ancak bu yüksek artış oranlarının yüzde 75'lik kısmı, vergi ayarlamaları ile devlet tarafından karşılandı.
Bu mekanizma sayesinde, 6 Mart Cuma gününü 7 Mart Cumartesi gününe bağlayan gece yarısı saat 00:01'den itibaren geçerli olacak zamlar şu şekilde belirlendi:
Benzin: Toplamda 2 lira 18 kuruşluk bir zam hesaplanırken, bunun sadece 55 kuruşu pompa fiyatlarına yansıyacak.
Motorin: Toplamda 4 lira 55 kuruşluk bir artış öngörülürken, eşel mobil sistemi nedeniyle vatandaşa yansıyacak net artış 1 lira 14 kuruş olacak.
Akaryakıt fiyatları, uluslararası piyasaların yanı sıra döviz kurları ve arz-talep dengesi gibi pek çok yerel faktörden de etkileniyor. Özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir gibi metropollerde bayiler ve dağıtım şirketleri arasında, rekabet koşulları ve lojistik giderler nedeniyle küçük çaplı fiyat farklılıkları gözlemlenmeye devam ediyor. Yatırımcılar ve araç sahipleri, Orta Doğu'dan gelecek yeni haber akışına göre şekillenecek olan petrol grafiklerini yakından takip ediyor.
