Mutfaktaki yangın rakamlara yansıdı. Nisan ayı enflasyon verileri masaya indi ve 17 milyonu aşkın emekli ile memur için Temmuz ayı yol haritası netleşmeye başladı. TÜİK’in paylaştığı verilere göre, Nisan ayında fiyatlar yüzde 4,18 oranında arttı. Bu durum, yılın ilk dört ayı için kümülatif artışın SSK ve Bağ-Kur emeklileri bazında yüzde 14,64’e tırmanması anlamına geliyor. Memur ve memur emeklileri içinse şimdiden yüzde 10,51’lik bir fark oluşmuş durumda.
Maaş hesaplamalarında sadece Türkiye'nin iç ekonomik dinamikleri değil, küresel krizler de belirleyici oluyor. SGK Uzmanı Murat Göktaş, enerji fiyatlarındaki hareketliliğin ve dünyadaki savaş durumunun tedarik zinciri üzerinden enflasyonu doğrudan tetiklediğini vurguluyor. Göktaş'a göre, Nisan ayındaki %4,18’lik sıçrama bu dış faktörlerin bir yansıması.
Önümüzdeki Mayıs ve Haziran verileriyle tablonun daha da yukarı evrilmesi bekleniyor. Göktaş, SSK ve Bağ-Kur emeklileri için Temmuz ayında %19-20 bandında bir zammın "en kötü ihtimal" olarak masada durduğunu ifade ediyor. Memur ve memur emeklileri içinse bu beklenti %15-16 civarında şekilleniyor.
Her zam döneminde yaşanan "kim daha fazla zam alacak?" tartışması bu yıl rafa kalkabilir. Geçtiğimiz Ocak ayında toplu sözleşme avantajıyla memurlar daha yüksek zam alırken, Temmuz ayında ibre tersine dönebilir. Mevcut hesaplamalar, SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin memur emeklilerine göre daha yüksek bir orana ulaştığını gösteriyor.
Murat Göktaş, bu durumun yaratacağı huzursuzluğu gidermek adına hükümetin bir çalışma içinde olabileceğine dikkat çekiyor. Göktaş, "Memur emeklilerinin zam oranlarını muhtemelen SSK ve Bağ-Kur emeklileriyle eşitleyecekler gibi geliyor" diyerek, tüm emekli grupları için tek bir zam oranının belirlenebileceği sinyalini veriyor.
Milyonların asıl merak ettiği nokta ise en düşük emekli aylığının ne kadar olacağı. Yaklaşık 3,5 milyon kişinin aldığı bu taban aylık için yasal bir artış zorunluluğu bulunmuyor; karar tamamen hükümetin tasarrufunda.
SSK ve Bağ-Kur emeklilerine enflasyon oranında zam yapmak kanuni bir gereklilik.
Ancak en düşük emekli aylığını artırmak için mutlaka yeni bir yasal düzenleme yapılması gerekiyor.
Eğer bu düzenleme yapılmazsa, milyonlarca emekli "kök maaş" sorunu nedeniyle Temmuz ayında fiilen zam almamış sayılabilir.