Japonya, ülkenin kuzeyini sarsan şiddetli depremin ardından "büyük bir sismik felaket" olasılığına karşı teyakkuza geçti. Pazartesi günü meydana gelen 7,7 büyüklüğündeki depremin ardından Japonya Meteoroloji Ajansı (JMA), bölgede 8,0 veya daha yüksek şiddette bir "mega deprem" riskinin normalden çok daha yüksek olduğunu duyurarak özel bir uyarı yayınladı.
Kuzey Iwate’de 7,7’lik Sarsıntı: Tokyo Bile Sallandı
Pazartesi günü yerel saatle 16:53’te, Kuzey Iwate vilayeti açıklarında Pasifik sularında meydana gelen 7,7 büyüklüğündeki deprem, Japonya’nın kuzeydoğu kıyılarını adeta beşik gibi salladı. Başlangıçta büyüklüğü 7,4 olarak tahmin edilen ancak daha sonra yukarı yönlü revize edilen sarsıntı, merkez üssünden yüzlerce kilometre uzaktaki başkent Tokyo'da bile gökdelenlerin uzun süre sallanmasına neden oldu.
Depremden yaklaşık 40 dakika sonra, Iwate vilayetindeki Kuji Limanı’na 80 santimetrelik bir tsunami dalgası vurdu. Yetkililer, başlangıçta bir metreyi aşabilecek dalgalar konusunda uyarıda bulunsa da, gece yarısı civarında tsunami tehdidinin ortadan kalktığı bildirildi.
182 Bin Kişiye Tahliye Emri: "Mega Deprem" Riski Artıyor
Japonya Meteoroloji Ajansı (JMA), sarsıntıdan birkaç saat sonra yayınladığı bildiride, bölgedeki tektonik hareketliliğin "yeni ve çok daha büyük bir depremi" tetikleme olasılığının normal zamanlara göre nispeten daha yüksek olduğunu belirtti. Bu uyarı, ülkede büyük bir paniğe yol açmasa da ciddiyetle karşılandı.
- Tahliyeler: Yangın ve Afet Yönetimi Ajansı, risk altındaki bölgelerde yaşayan 182.000’den fazla sakin için zorunlu olmayan ancak acil kodlu tahliye direktifi verdi.
- Hükümetin Mesajı: Başbakanlık Genel Sekreteri Minoru Kihara, düzenlediği basın toplantısında, "Şu an için ciddi bir yaralanma veya yıkıcı bir hasar bilgisi almadık ancak sismik risk en üst seviyededir" ifadelerini kullandı.
Başbakan Takaichi: "Yüksek Yerlere Sığının"
Hükümet nezdinde bir kriz yönetim ekibi kurulurken, Başbakan Sanae Takaichi halka doğrudan seslendi. Takaichi, "Uyarıların yayınlandığı bölgelerde yaşayan vatandaşlarımızdan, lütfen en küçük bir sarsıntıda dahi daha yüksek ve güvenli yerlere tahliye olmalarını rica ediyoruz. Hazırlıklarınızı gözden geçirin" diyerek sükuneti koruma ve hazırlıklı olma çağrısında bulundu.
Nankai Çukuru ve Pasifik "Ateş Çemberi" Korkusu
Japonya’nın bu denli yüksek alarm vermesinin arkasında, ülkenin jeolojik kaderi yatıyor. Dört büyük tektonik plakanın üzerinde bulunan Japonya, dünya depremlerinin yaklaşık yüzde 18’ine ev sahipliği yapıyor.
Uzmanlar, özellikle Nankai Çukuru adı verilen 800 kilometrelik denizaltı hattına dikkat çekiyor. Filipin Denizi plakasının Japonya'nın altına doğru kaydığı bu bölgede meydana gelebilecek bir mega depremin:
- 298.000 kadar can kaybına,
- 2 trilyon dolarlık devasa bir ekonomik zarara yol açabileceği tahmin ediliyor.
2011’in Gölgesinde Yaşamak
Japon halkı, 2011 yılında yaşanan 9,0 büyüklüğündeki deprem ve ardından gelen, yaklaşık 18.500 kişinin ölümüne yol açan Fukuşima felaketinin hatırasıyla hâlâ boğuşuyor. Aralık 2025’te kuzey kıyılarında yaşanan 7,5’lik depremin ardından da benzer bir "bir haftalık mega deprem uyarısı" yayınlanmış, ancak büyük bir afet yaşanmamıştı.
Yetkililer, önümüzdeki 48 ile 72 saatlik sürenin kritik olduğunu, artçıların daha şiddetli sarsıntıları tetikleyebileceğini vurguluyor.
