Atlas Okyanusu’nda seyir halindeki Hollanda bayraklı yolcu gemisinde görülen Hantavirüs vakaları, hastalığın bulaşma yollarını yeniden gündeme taşıdı. Arjantin’den Cabo Verde’ye doğru ilerleyen gemide bazı yolcularda belirtiler görülmesi üzerine sağlık ekipleri harekete geçti. 6 Mayıs verilerine göre 3 kişinin hayatını kaybettiği, 8 kişinin ise şüpheli vaka olarak takip edildiği bildirildi.
Gelişmelerin ardından vatandaşlar Hantavirüs nasıl bulaşır, Hantavirüs insandan insana geçer mi ve Hantavirüs belirtileri nelerdir sorularına yanıt aramaya başladı.
Kemirgen Kaynaklı Tehlike Yeniden Gündemde
Hantavirüs, temel olarak kemirgenler aracılığıyla taşınan bir virüs türü olarak biliniyor. Tarla fareleri, sıçanlar ve benzeri kemirgenler virüsü taşıyabiliyor. Bu hayvanlar virüsten etkilenmeden yaşamını sürdürebilirken, insanlara bulaşması halinde ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor.
Uzmanlara göre Hantavirüs, insanda özellikle akciğerleri ve böbrekleri etkileyebilen ağır tablolar oluşturabiliyor. Hastalığın iki önemli klinik seyri bulunuyor. Bunlardan biri akciğerleri etkileyen Hantavirüs Pulmoner Sendromu, diğeri ise böbrek yetmezliğine kadar ilerleyebilen Böbrek Sendromlu Hemorajik Ateş tablosudur.
Hantavirüs Nasıl Bulaşır?
Hantavirüsün en yaygın bulaşma yolu, kemirgenlerin idrarı, dışkısı veya salyasıyla kirlenmiş alanlardan havaya karışan partiküllerin solunmasıdır. Özellikle kapalı, havasız, uzun süre temizlenmemiş ve kemirgen teması bulunan alanlarda risk artabilir.
Virüs bazı durumlarda kemirgen ısırığı veya tırmalamasıyla da bulaşabilir. Kirli yüzeylerle temas sonrası ellerin ağız, burun ya da göze götürülmesi de riskli kabul edilir. Bu nedenle kemirgen görülen alanların gelişigüzel süpürülmemesi, temizlik sırasında maske ve eldiven kullanılması önem taşır.
Hantavirüs İnsandan İnsana Bulaşır mı?
Hantavirüs vakalarında en çok merak edilen konuların başında insandan insana bulaşma ihtimali geliyor. Genel olarak Hantavirüs, çoğunlukla kemirgen kaynaklı bulaşan bir hastalık olarak kabul edilir. Ancak virüs türüne ve bölgesel özelliklere göre bulaşma dinamikleri farklılık gösterebilir.
Bu nedenle şüpheli vaka görülen alanlarda sağlık otoritelerinin açıklamaları ve izolasyon önlemleri dikkate alınmalıdır. Özellikle gemi, kamp alanı, depo, çiftlik, kırsal yaşam alanı ve kapalı ortak mekanlarda hijyen tedbirleri büyük önem taşır.
İlk Belirtiler Grip ile Karıştırılabilir
Hantavirüs enfeksiyonunun belirtileri başlangıçta grip ya da soğuk algınlığına benzeyebilir. Bu nedenle hastalığın erken dönemde fark edilmesi zorlaşabilir. Kuluçka süresi genellikle 1 ila 8 hafta arasında değişebilir.
İlk evrede yüksek ateş, titreme, şiddetli baş ağrısı, kas ağrıları, halsizlik, baş dönmesi, mide bulantısı, kusma ve karın ağrısı görülebilir. Kas ağrılarının özellikle sırt, omuz ve kalça bölgesinde yoğunlaşabileceği belirtiliyor.
Solunum Yetmezliği ve Böbrek Riski Oluşturabilir
Hastalığın ilerleyen döneminde tablo ağırlaşabilir. Özellikle akciğerleri etkileyen formda öksürük, göğüste sıkışma hissi ve nefes darlığı ortaya çıkabilir. Akciğerlerde sıvı birikmesiyle birlikte solunum yetmezliği gelişebilir.
Bazı vakalarda iç kanama, tansiyon düşüklüğü, şok tablosu ve böbrek yetmezliği gibi ciddi komplikasyonlar da görülebilir. Bu nedenle yüksek ateş, nefes darlığı, ani halsizlik ve kemirgen teması öyküsü bulunan kişilerin vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurması gerekir.
Korunmak İçin Temizlikte Dikkat Şart
Hantavirüse karşı en önemli korunma yolu kemirgenlerle teması önlemektir. Ev, depo, kiler, gemi, kamp alanı ve tarımsal bölgelerde yiyeceklerin kapalı tutulması, çöplerin düzenli uzaklaştırılması ve kemirgen giriş noktalarının kapatılması gerekir.
Kemirgen dışkısı veya idrarı olabileceği düşünülen alanlar kuru süpürülmemeli, önce uygun dezenfektanla nemlendirilerek temizlenmelidir. Temizlik sırasında eldiven, maske ve koruyucu ekipman kullanılması riskin azaltılmasına yardımcı olur.
