Manisa'nın Demirci İlçesi ’ne bağlı ve yasa gereği Mahalleye dönüştürülen İcikler Köyü sınırlarında, Lidya ve Roma dönemlerine ait önemli bir yerleşim olan Saittai (Sidas) Antik Kenti, yaklaşık 2300 yıllık tarihin izlerini günümüze taşıyor. Köprübaşı İlçesi’ne yakınlığıyla da bilinen antik kent, açık hava tiyatrosu, tapınak kalıntıları ve çeşme yapılarıyla dikkat çeken ve yapılan araştırmalara göre yörenin “Saittai” olan isminin, Türkler tarafından “Sidas” olarak değiştirildiği belirtildi.
Semiha Çiçek, Merhum Araştırmacı Yazar İbrahim Çiçek’in “Borlu tarihi “ismini verdiği, ”Tarih, Coğrafya ve Kültür Hayatı”nı konu alan kitabından örnekler vererek yaptığı açıklamada,“Manisa'nın Demirci İlçesi’ne bağlı ve yasa gereği Mahalleye dönüştürülen İcikler Köyü sınırlarında, Lidya ve Roma dönemlerine ait önemli bir yerleşim olan Saittai (Sidas) Antik Kenti, yaklaşık 2300 yıllık tarihin izlerini günümüze taşıyor. Köprübaşı ilçesine yakınlığıyla da bilinen ve ilk çağ döneminin önemli kentlerinden biri olan Saittai (Sidas) de, rastlanan 15-20 bin kişiyi alabilecek büyüklükte açık hava tiyatro sahası ve seyirciler mahalli sapa sağlam ayakta durmaktadır. Kent sahası gezildiğinde önemli eserlere rastlanmaktadır. Bu kent bir ilk çağ yerleşim yeri olup, varlığını geç Roma dönemine kadar sürdürmüştür.1986 yılında Borulu’nun Karyağdı Köyü’nde bulunan yuvarlak merdane şeklinde üzeri yazılı taşı, Ege Üniversitesi Edebiyat fakültesi Arkeoloji bölümünden Prof.Dr.Hasan Malay tarafından okunmuş olup, üzerinde Saittai Kenti’nin ismi yazılı olduğu ve İ.S.295-300yıllarına tarihlenebileceği ve Sidas’a giden bir yolun mil taşı olduğu tespit edilmiştir.”dedi.
“ANTİK KENTTE ÇOK KIYMETLİ ESERLER ÇIKABİLİR”
Antik kentin, Sardes (Sart) kadar büyük olmasa da 20 ila 30 bin nüfusu barındırabilecek bir yerleşim olduğunu ifade eden Çiçek, “Saittai (Sidas) Kenti, Sardes (Sart) kadar zengin olmasa da, burada 20-30 bin nüfusu barındıran bir yerleşim alanı olduğu kale ve tiyatro kalıntılarından anlaşılıyor. Bu beldeye 1948 yılında gittiğimde bir dere kenarındaki yıkıntılar arasında ki çeşmenin suyu hala akmaktaydı. Suyu gayet güzel ve berrak olduğu için kendimi o devrin insanları yerine koyarak atımdan indim ve bu çeşmenin suyundan doya doya içtim. Bu durumda bile kentin su düzeni hala çalışmaktaydı. Bir köylü vatandaş bana bazı yerleri göstererek buraları kaçak kazılıyor. İçinden para ve süs eşyalarının çıktığını söylüyordu. Saittai (Sidas) kale kentinin kalıntıları bir üniversitemizce veya Müzeler Müdürlüğünce bilinçli yöntemlerle kazı çalışmaları yapılsa içerisinden çok kıymetli eserler çıkabilir. Hem de yörenin turistik değeri artmış olur. Aynı zamanda böyle tarihi yerler kaçakçılar tarafından tahrip edilmemiş olur. Saittai (Sidas)kale şehri Lidya döneminde kurulmuş olup, Roma ve Bizans imparatorlukları döneminde önemini korumuş ise de ne sebeple ortadan kalktığı bilinmemekle beraber Bizanslıların son dönemindeki şiddetli savaşlar yüzünden yıkılmış olabileceği kuvvetle muhtemeldir. Çünkü o dönemler Selçuklu Türkleri, Ege kıyılarına kadar akınlar yapmış ve birçok Bizans kentlerini yakıp, yıkarak talan etmişlerdir” ifadelerini kullandı.
