Sosyal güvenlik sistemimiz bünyesinde hayatını kaybeden sigortalıların geride kalan aile bireylerine sağlanan ölüm aylıkları, enflasyon verileri ve memur katsayı sayaçları doğrultusunda yılda iki kez yeniden tanzim ediliyor. Hak sahipleri ile dul ve yetim aylığı alan binlerce hane halkının internet arama motorlarında saniyeler içinde "Temmuz 2026 dul ve yetim aylığı kaç TL olacak" ve "Eksik prim gününü borçlanma ile tamamlama şartları" niyetleriyle gerçekleştirdiği yoğun arama trafiği, haziran ayı enflasyon tahmin tüzük raporlarıyla net bir kimliğe kavuştu. Sosyal güvenlik analistleri, kök maaşlar üzerinden yapılacak artış kalkanının özellikle düşük gelir grubundaki hak sahiplerinin bütçe kota dengesini fahiş fiyat artışlarına karşı koruyacağını tahlil ediyor.
TÜİK bültenlerine göre; ilk 5 aylık kümülatif enflasyon endeksi yüzde 16.60 olarak kayıtlara geçti. Bu veriyle birlikte SSK ve Bağ-Kur kökenli ölüm aylığı alanlar yüzde 16.60'lık artış kalkanını şimdiden cebe koyarken, memur emeklisi statüsündeki dul ve yetimler için yüzde 5.05'lik enflasyon farkı dahil toplamda yüzde 12.41'lik katsayı artışı kesinleşti. Haziran ayı tüketici fiyat endeksi beklentilerinin dahil olduğu projeksiyonlarda ise şu iki güçlü formül tescil edildi:
Merkez Bankası Anketi Formülü (%18.19): 68 finansal sektör temsilcisinin katıldığı ankette haziran ayı TÜFE tahmini yüzde 1.36 oldu. Bu oran gerçekleşirse 6 aylık toplam enflasyon yüzde 18.19'a ulaşacak; memur dul ve yetimleri için toplu sözleşme dahil zam oranı yüzde 13.93 olarak tescillenecek.
Finansal Kurumlar Birliği Formülü (%19.23): FKB Ekonomik Görünüm Endeksi anketinde haziran ayı enflasyonu yüzde 2.25 olarak öngörüldü. Bu tüzük tahmini geçerlilik kazanırsa 6 aylık artış sayaçları SSK ve Bağ-Kur'lular için yüzde 19.23'e, memur kökenliler için ise yüzde 14.93'e tırmanacak.
Dul ve yetim maaşlarının hesaplanmasında vefat eden sigortalının tescilli hizmet koluna ve geride kalan hak sahiplerinin yasal hisse kota oranlarına bakılıyor. Kanun uyarınca; çalışmayan ve çocuğu bulunmayan dul eşe yüzde 75, çocukların her birine ise yüzde 25 pay tanzim ediliyor.
Piyasa tahmin endekslerine göre kuruşu kuruşuna hesaplanan yeni gelir tablosu şu şekilde mühürlendi:
| Hak Sahipliği Oranı | Mevcut Aylık Tutar | %18.19 Zamlı Formül | %19.23 Zamlı Formül |
|---|---|---|---|
| %75 Hisse (Yalnız Eş) | 15.000 TL | 17.729 TL | 17.885 TL |
| %50 Hisse (Eş veya Çocuk) | 10.000 TL | 11.819 TL | 11.923 TL |
| %25 Hisse (Tek Çocuk) | 5.000 TL | 5.910 TL | 5.962 TL |
Sosyal güvenlik kuralları uyarınca, vefat eden sigortalının ardından aileye maaş kalkanı kurulabilmesi için asgari prim gün sayaçlarının doldurulmuş olması şartı aranıyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) mevzuat tüzüğü kapsamında, Bağ-Kur (4/b) ve Emekli Sandığı (4/c) mensuplarının hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanabilmesi için en az 1800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primi bildirilmiş olması gerekiyor. SSK (4/a) statüsündeki sigortalılar için ise her türlü borçlanma süreleri (askerlik, doğum) hariç tutulmak şartıyla en az 5 yıl sigortalılık süresi ve 900 gün prim bildirilmiş olması yasal bir zorunluluktur. İş kazası veya meslek hastalığı sonucu fahiş vakalarda vefat edenlerin yakınlarına gelir bağlanırken ise herhangi bir gün veya prim tüzüğü şartı aranmamaktadır.
