Miras paylaşım süreçlerinde yaşanan aile içi uyuşmazlıklar ve icra dairelerinde mülklerin değerinin altında satılması, yüz binlerce vatandaşı mağdur eden ciddi bir sosyo-ekonomik problem barındırıyor. Taşınmaz mülkleri üzerinde hak sahibi olan hissedarların internet arama motorlarında saniyeler içinde "Miras kalan ev icradan nasıl satılır" ve "12. Yargı Paketi ortaklığın giderilmesi maddesi 2026" niyetleriyle gerçekleştirdiği yoğun arama trafiği, Meclis tescil komisyonundan geçen yeni kanun metniyle kalıcı bir rehbere kavuştu. Gayrimenkul hukuku uzmanları, ihale süreçlerine getirilen bu aşamalı süzgeç modelinin, spekülatörlerin piyasa manipülasyonlarına karşı koruyucu bir kalkan hattı oluşturacağını tahlil ediyor.
Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, Adalet Komisyonu sayaçlarından başarıyla geçti. Mevcut tüzük kuralları uyarınca, miras kalan bir mülkün paylaşımında uzlaşamayan tek bir ortağın dava açmasıyla taşınmaz doğrudan herkese açık ihaleye çıkıyor ve değerinin yüzde 50'sine yabancılar tarafından toplanabiliyordu.
AK Parti Grup Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu'nun sunduğu yeni tanzim projesine göre bu mağduriyet şeridine son veriliyor. Satışı talep edilen taşınmaz tamamen miras yoluyla intikal etmişse ve ortaklar arasında üçüncü bir yabancı kişi yoksa, birinci açık artırma sadece malik olan mirasçılar arasında saniyeler içinde icra edilecek. Bu ilk aşamada mülkün başlangıç fiyatı, bilirkişinin belirlediği gerçek değerin yüzde 100'ü, yani tam bedeli olmak zorunda. Böylece mali gücü olan aile bireyi, malın tam hakkını vererek mülkün ailede kalmasını sağlayabilecek. Aile içi ihalede alıcı çıkmaması halinde ise süreç genel ihale aşamasına aktarılarak muhammen bedelin yüzde 50'si üzerinden herkese açık başlatılacak.
Yeni düzenleme, mirasçıların birbirini zora sokmak veya süreci baltalamak amacıyla ihaleyi sabote etme girişimlerinin önüne de yasal bir kalkan örüyor. Açık artırma sayaçlarında en yüksek teklifi vererek mülkü tescil ettiren kişi, yasal süresi içinde bütçe ödemesini yapmazsa fahiş yaptırımlarla karşılaşacak. Yatırılan teminat kuruşu kuruşuna elinden alınarak iade edilmeyecek; doğrudan mahkeme masraflarına aktarılacak ve kalan kısım diğer mirasçılara payları oranında dağıtılacak. Ayrıca parayı yatırmayan bu kişiye, teklif ettiği bedelin yüzde 5'i oranında idari para cezası kesilecek.
