Manisa Ticaret ve Sanayi Odası (Manisa TSBO) Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Yılmaz, küresel ve yerel gelişmeler kapsamında Manisa ekonomisini ele aldı. Yılmaz, Manisa olarak Dünyada ve ülkemizde yaşanan ekonomik sıkıntılara rağmen üretmeye devam edildiğini kaydetti. Yılmaz, üreten Manisa’nın yeşil ekonomiyi dikkate alarak üretim süreçlerini gerçekleştirmesi gerektiğini anlattı. Yılmaz, Manisa Ticaret ve Sanayi Odası olarak yeşil dönüşüm yolunda, enerji verimliliği merkezi kuracaklarını açıkladı. Bu merkez sayesinde firmalara enerji konusunda eğitim ve danışmanlık vereceklerini, ihracata katkı sunacağını belirtti.
SAHİP OLDUĞUMUZ BİLGİ VE BİRİKİM
Yılmaz, “Manisa olarak kamu-özel tüm kurum ve kuruluşlarımız olarak, sahip olduğumuz bilgi ve birikim ile 2023 yılında tahmin edilen küresel ekonomik yavaşlamanın olumsuz etkilerinden uzak, yeşil dönüşümü önceleyen bir perspektif ile ülkemizin kalkınmasına ve refahına en üst düzeyde katkı sunacağımızı ifade etmek isterim” dedi.
BİRÇOK GELİŞMELER YAŞANDI
Yaşanan gelişmelerin pek çok yaşamı değiştirdiğine dikkat çeken Yılmaz, “Geçtiğimiz dört yılda başta sağlıkta olmak üzere yaşanan gelişmeler, ekonomik yaşamımızı pek çok açıdan değiştirdi, değiştirmeye de devam ediyor. Pandemiye yönelik uygulanan kısıtlamalar, önce toplumsal yaşamımızı sonra da başta arz ve talep dengesi olmak üzere ekonominin birçok değişkenini değiştirdi. Neyse ki Çin hariç, birçok ülke aşılar ve virüsün etkisini yitirmesi ile pandemi atmosferinden kısa sürede kurtularak, normal yaşama hızlıca geçmeyi başardı. Gerçekten de virüs o kadar çok endişe yarattı ki pandeminin kaynağı Çin, ekonomide yaşadığı sıkıntılar nedeniyle koronavirüsün ortaya çıkmasından ancak dört yıl sonra, 2023 yılında “sıfır kovid” politikasından vazgeçti. Böylece adete “sütten ağzı yanan, yoğurdu üfleyerek içer” durumunu yaşandı” dedi.
PANDEMİ VE SAVAŞLAR KÜRESEL EKONOMİDE DENGELERİ BOZDU
Pandeminin birçok olaya sebep olduğunu vurgulayan Yılmaz, “Pandemi başta tedarik zincirini bozarak mal ve hizmetlerin üretimi sekteye uğrattı. Ürünler son varış noktalarına ulaşamaz oldu, hizmetler adete durdu. İşsizlik ve gelir dağılımı bozulmaya başladı. Hükümetler aşırı devlet destekleri sunarak zararları telafi etmeye başladı. Mal ve hizmet kısıtlamaları, tedarik zincirindeki aksamalar var olun talebi karşılayamayınca fiyat istikrarı, hem girdi maliyetlerinin hem de toplam talebin artması ile bozulmaya başladı. Böylece enflasyon olarak ifade edilen mal ve hizmetlerin fiyatları sürekli artmaya başladı. Başta ABD ve AB Bölgesi olmak üzere küresel ekonomide son kırk yılın en yüksek enflasyon oranlarına ulaşıldı. Örneğin, ABD’de ortalama yüzde 2 olan enflasyon, Mayıs 2021’de birden artarak, Temmuz 2022’de yüzde 9,1 oldu. Bu oran kırk yıl önce, 1981’de hesaplanan yüzde 9,61’e yakın bir oran oldu. Benzer şekilde AB Bölgesinde Kasım 2022’de açıklanan yüzde 10,6 enflasyon oranı, bölgedeki son otuz yılın en yüksek oranı oldu. Ülkemiz de enflasyonun küresel ekonomilere paralel arttığını görmek mümkün. Kasım 2022 açıklanan yüzde 85,51 TÜFE, 1998 yılından sonra en yüksek oran olarak tarihe geçti. Bütün bunlara, Şubat 2022 yılında başlayan ve başta AB Bölgesi olmak üzere birçok bölgeyi olumsuz etkileyen, enerji ve tahıl fiyatlarının artmasına neden olan, Rusya-Ukrayna savaşı eklenince, küresel ekonomide dengeler iyice bozuldu” diye konuştu.
EKONOMİ ÇARKLARI YÜKSEK ENFLASYON NEDENİYLE YAVAŞLADI
Yüksek enflasyonla birlikte ekonomik çarklarının yavaşlamaya başladığının altını çizen Başkan Yılmaz, sözlerini şöyle sürdürdü: “Yüksek enflasyon ile mücadele etmek bütün ekonomilerin önceliği olmaya başladı. Başta ABD ve AB Merkez Bankaları olmak üzere politika faizlerini artırarak ekonominin soğumasını sağlamaya çalıştılar. Başta FED olmak üzere, AB Merkez Bankası son yılların en yüksek gösterge faiz oranları kararlarını almaya başladı. Mayıs 2023 itibari ile AB Bölgesi yüzde 10,6 olan enflasyon oranını yüzde 6, ABD ise yüzde 9 olan bu oranı yüzde 4 seviyesine düşürmeyi başardı. Ancak, enflasyonda yaşanan bu olumlu gelişme, artan faiz oranları sonucu fon maliyetlerinin artmasına ve dolaysıyla yatırımların azalmasına neden oldu. Başka bir ifade ile ekonominin çarkları yavaşlamaya başladı. Başta Almanya olmak üzere, birçok AB ülkesinde resesyon olmasa bile ekonomik durgunluk endişeleri ifade edilmeye başlandı. Ülkemizde ise yüksek enflasyon ile mücadele devam etmekte. Yüzde 80’lerden yüzde 40’lara düşen enflasyon, 2023 yıllık bazda ilk çeyrek ekonomik büyümenin yüzde 4 civarında olması, olumlu olarak değerlendirilebilir. Ancak, işletmelerin fon kaynaklarına ulaşmada yaşadığı zorluklar, fonlama maliyetlerinin yüksek oluşu ve kurlardaki değişimin ne yöne evrileceği endişeleri, önümüzdeki aylarda en önemli gündemimiz olacak.”
MANİSA EKONOMİSİNİN DİNAMİKLERİ İYİ DURUMDA
Bütün yaşanan gelişmeler ışığında Manisa ekonomisinin dinamiklerinden bahseden Yılmaz, “Bahsettiğimiz küresel ve yerel gelişmelerin Manisa’mıza yansımalarını bakacak olursak, ekonomimizin birçok olumsuzluğa rağmen, iyi yolda olduğunu ifade etmek gerekir. Dünyada ve ülkemizde yaşanan ekonomik sıkıntılar içerisinde, Manisa olarak daha çok çalışmaya ve üretmeye devam ettik. İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından 1993 yılından bu yana her yıl yapılan ülkemizin ilk 500 Sanayi Kuruluşu çalışmasının 2021 yılı sonuçlarına göre, ilk 500 listesinde Manisa’dan 24 firma yer aldı. İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu sıralamasında da 12 firmamız yer aldı. 2023 sonuçlarında da benzer sayıda işletme ile yer alacağımızı düşünüyorum. Yine aynı şekilde Manisa ihracat sıralamasında da zirvede kaldı. Geçen yıl olduğu gibi ihracatta 5 milyar doları aşarak, ülkemizde yedinci sıramızı korumayı başardık. 2022 yılı ihracatımızın sektörler itibariyle dağılımına baktığımızda; ilk sırada 2 milyar dolar ile toplam ihracatımızın yüzde 43’ünü gerçekleştiren Elektrik ve Elektronik sektörü gelmekte. Bu sektör Manisa için en önemli konumdadır. İkinci sırada yaklaşık 736 milyon dolar ile (yüzde 14) İklimlendirme Sanayi ve 681 milyon dolar (yüzde 13) ile Otomotiv Endüstrisi gelmekte. Sıralama 218 milyon dolar ile Kuru Meyve ve Mamulleri (yüzde 4), 193 milyon dolar ile Makine ve Aksamları (yüzde 3,7) gelmekte. Manisa olarak son üç yılda sektörler itibariyle sıralamamız aşağı yukarı bu şekilde olmuştur. İhracat şampiyonu olan ve İSO 500 listelerine giren tüm işletmelerimizi, iş insanlarımızı ve üyelerimizi canı gönülden kutluyoruz. Manisa’nın, 2023 yılında da aynı şekilde sıralamasını koruyacağına inanıyoruz” dedi.
YATIRIMLAR YEŞİL EKONOMİYE GÖRE YAPILMALI
Yeşil ekonomiye odaklanılması gerektiğini ifade eden Yılmaz, “Çalışan ve üreten Manisa olarak, Yeşil Ekonomiyi veya Yeşil Devrimi dikkate alarak tüm üretim süreçlerimizi gerçekleştirmemiz gerektiğine inanıyorum. 2023 yılında en çok konuşmamız ve harekete geçmemiz gereken konu bu. 2019 yılı Kasım ayında AB tarafından oluşturulan, Avrupa Yeşil Mutabakatı çerçevesinde iklim değişikliği, sera gazı emisyonlarının azaltılması, yenilenebilir enerji kullanımı konuları olmak üzere, çevresel ve sürdürebilirlik konularında çalışmamız gerekiyor. Avrupa’ya ihraç edilecek ürünlerin “Yeşil Pasaporta” sahip olması gerekecek. Bu nedenle Mutabakata uygun üretimlerin gerçekleştirilmesi önümüzdeki dönemin önemli başlıkları arasında olacağını düşünüyorum. Manisa olarak mevcut üretim biçimi ile Mutabakat arasında uyumu rahatlıkla sağlayabileceğimizi de belirtmek isterim. 2023 yılında gerçekleşecek yeni yatırımlarımızın, Yeşil Ekonomi veya Yeşil Devrim çerçevesinde hassasiyetle değerlendirileceğine olan inancım tamdır.” Diye konuştu.
İŞ DÜNYAMIZIN İHTİYAÇ DUYACAĞI ÖNEMLİ BİR MİSYONU YERİNE GETİRİYORUZ
Manisa Ticaret ve Sanayi Odası olarak yeşil dönüşüm yolunda, enerji verimliliği merkezi kuracaklarını söyleyen Başkan Yılmaz, “Yeşil Dönüşüm konusunda oda olarak geçmişte yaptığımız birçok projede olduğu gibi bugün de iş dünyasının sorunlarına merhem olmaya devam ediyoruz. Bu bağlamda Manisa Ticaret ve Sanayi Odası olarak yeşil dönüşüm yolunda, enerji verimliliği merkezi kuruyor ve iş dünyamızın ihtiyaç duyacağı önemli bir misyonu yerine getiriyoruz. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı “üreten şehirler kapsamında” yaptığımız proje, başarılı bulunarak yürütülmeye başlandı. Proje açılış toplantısı da 7 Nisan 2023 tarihinde, başta Vestel olmak üzere ilgili temsilcilerin katılımı ile odamızda gerçekleştirildi” dedi.
MERKEZDE FİRMALARA EĞİTİM VE DANIŞMANLIK HİZMETİ VERİLECEK
Enerji Verimliliği Merkezi’nden bahseden Yılmaz, “Merkez, öncelikli olarak 2019 yılında AB tarafından uygulamaya konulan yeşil mutabakata uygun üretim yapacak işletmelerin, ihtiyaç duyacağı belgelendirmeden-danışmanlığa, eğitimden-sertifikalandırmaya kadar her türlü işlemi yapma amacında. Ayrıca Manisa imalat sanayiinde beyaz eşya sektöründe faaliyet gösteren ve Vestel Beyaz Eşya San. Tic A.Ş.’nin tedarikçi zincirinde yer alan, enerji tüketimi ve TEP (Ton Eşdeğer Petrol) değeri yüksek olan sanayi kuruluşlarında, enerji ön etüdü ile detaylı etüt uygulamalarını gerçekleştirmeyi hedefliyor. Oda bünyesinde kurulacak olan enerji verimliliği “tek nokta ofisi” ile Manisa’da beyaz eşya yan sanayisi başta olmak üzere, enerji yoğun sektörlerde faaliyet gösteren imalatçı firmalara, enerji etütleri ve iş geliştirme danışmanlık desteği verilmesi planlanıyor. Bununla birlikte karbon ayak izinin azaltılmasına ve AB Yeşil Mutabakatı kaynaklı risklere karşı proaktif rol alınmasına yönelik, 50 firmaya enerji etüdü ve üretim yalınlaştırma eğitimleri verilmesi; kurumsal, teknik ve beşeri kapasite artışı sağlanacak. İşletmelerimiz ilerde bu merkezden aldıkları belge ile AB Yeşil dönüşüm kurallarına göre üretim yaptıklarını belgeleyebilecek ve ihracatlarını gerçekleştirebileceklerdir. Böylece işletmelerimiz ekstra bir vergi ödemek ve ihracat pazarını kaybetme riski ile karşılaşmayacaklardır. Projenin üyelerimize, Manisa’mıza ve ülkemize hayırlı ve uğurlu olmasını diliyoruz. Oda olarak ilkleri gerçekleştirmeye devam edeceğiz. Geleceğin getireceklerini takip etmek yerine buna yön veren bir çalışma olduğunu belirtmek isterim. Proje paydaşlarımızı ve emek veren herkesi canı gönülden tebrik ediyorum. Geleceğe umutla bakıyoruz. Bu vesile ile tüm okurlarımıza saygı ve sevgilerimi sunarım.
CÜNEYT HASÇELİK